Tıp tarihi insanlık kadar eskidir. Avcı-toplayıcılar mimarlık, hukuk, tekstil, para kavramlarıında önce bazı otların bir takım şikayetlere iyi geldiğini farketmişlerdir. Mısırlılar MÖ 2040’ta böbrek yetmezliği gelişen bazı hastalara periton diyalizi yapmayı başardılar. Doğu Roma medeniyetinin varisi olan Osmanlılar 1399 da Bursa’da Yıldırım darüşşifasını kurdular. Bunu Fatih ve Bayezid darüşşifaları takip etti.
Nihayet 2.Mahmut’un temelini attığı 1827 yılında kurulan Mekteb-i Tıbbiye-i Şahane (İ.Ü İstanbul Tıp Fakültesi) günümüzde halen Fatih ilçesinde hizmet vermektedir. 2.dünya savaşı sonrası düzende, batı ile demir perde ülkeleri olarak dünya ikiye bölündü. Türkiyenin de dahil olduğu batı bloğu her alanda liberal politikalar ve özel girişimi desteklerken sosyalist blok bütün hizmetleri devlet eliyle kontrol
etmeye çalıştı.
Bütün sektörlerde olduğu gibi sağlık hizmeti de bundan payını aldı. Esasen batıdaki özel hastane kurumlarının en az iki asırlık geçmişi vardır (1713-St.Bartholomew hospital,1847: Berlin Charité Hastanesi,1863: Johns Hopkins Hastanesi) İstanbul Balıklı Rum hastanesi ise temelleri 14.yy’a kadar
uzanan Türkiye’deki en eski hastanelerden biridir. Modern tıptaki esas devrim (diğer sektörler farkında olmasa da) 90’lı yıllarda başlamıştır. Bir hekim olarak beni bile dehşete düşürecek ölçüde sağlık kurumlarına başvurular adeta patlamıştır. Bir cihette “sağlıklı olmak” yeme içme ve barınma ihtiyacına eşdeğer bir öneme ulaşmıştır.
- -Teşhis standartlarının değişmesi
-Ortalama yaşamın 80 seneye dayanması
-Hareketsiz yaşam-kötü beslenme
-Yapay gıda terörü gibi nedenler ilk etapta olası şüphelilerdir. - Ve fakat tıbbi pencereden değil de tarihçinin global açısından bakarsak başka ve daha önemli birşey görüyoruz. Dehşetli bir şekilde artan hastalık algısı ve dehşetli boyuta varan bir ekonomik transfer.
2021 yılında ABD’deki ulusal gelirin %18’i sağlık alanında harcanmış. Bu da yaklaşık 4,3 trilyon dolar yapıyor. Bu transfer 1960’da %5, 1990 da %12 dir. OECD verilerine göre Türkiyede her bir vatandaş yılda 1827 dolar sağlık harcaması yapıyor. Bunun 1395’i sgk 432 doları ise bireysel harcamalar. Aylık
olarak her bir türk vatandaşı ortalama 152 dolar sağlık harcaması yapıyor. (https://data.oecd.org/healthres/health-spending.htm)
Sob olarak ekonomi ve tarih biliminin soğuk ışığında özetlersek modern insan ressamlara ve şairlere veyahut şehirciliğe değil öncelikle kendi sağlığına değer veriyor.
